Hoe kies je de juiste laadpaal?

Een elektrische auto kopen is één ding. De juiste laadpaal kiezen is minstens zo belangrijk. Want welke laadpaal heb je eigenlijk nodig? Is 11 kW genoeg of heb je een 22 kW laadpaal nodig? Heb je een 1-fase of 3-fase aansluiting? Kies je voor een laadpaal met een vaste laadkabel of juist een socket? En wat doet load balancing precies?

Het aanbod aan laadpalen is inmiddels enorm. Verschillende merken, vermogens, aansluitingen en slimme functies maken het lastig om door de bomen het bos nog te zien.

Daarom leggen we in deze serie stap voor stap uit hoe je de juiste laadpaal kiest.

In dit eerste deel kijken we naar de hardware: het laadvermogen, je elektrische aansluiting, de aansluiting op de auto en de belangrijkste eigenschappen van een laadpaal.

Inhoudsopgave

• Waarom is de juiste laadpaal belangrijk?
• Waar moet je op letten bij het kiezen van een laadpaal?
• Hoeveel kW heb je nodig?
• 11 kW of 22 kW: welke laadpaal heb je nodig?
• 1-fase of 3-fase laden
• Hoeveel kW kan jouw elektrische auto laden?
• Vaste laadkabel of socket?
• Wat is load balancing?
• Wat maakt een laadpaal slim?
• Laden met zonnepanelen
• Moet je rekening houden met de toekomst?
• Welke laadpaal past bij jou?
• Checklist: zo kies je de juiste laadpaal
• Veelgestelde vragen

Waarom is de juiste laadpaal belangrijk?

Een laadpaal is geen universeel product waarbij je simpelweg het duurste of krachtigste model kiest. De laadpaal vormt samen met je elektrische auto en de elektrische aansluiting van je woning één systeem.

De maximale laadsnelheid wordt uiteindelijk bepaald door de zwakste schakel.

Heb je bijvoorbeeld een auto die maximaal 11 kW AC kan laden, dan heeft een laadpaal van 22 kW geen invloed op de maximale laadsnelheid van die auto. Andersom heeft een 22 kW-capabele auto weinig aan een laadpaal die maximaal 11 kW kan leveren als je juist zo snel mogelijk thuis wilt laden.

Ook de aansluiting van je woning speelt een belangrijke rol. Een laadpaal kan technisch gezien 22 kW leveren, maar dat betekent niet automatisch dat je woning dit vermogen ook beschikbaar heeft.

Daarom begint een goede laadpaalkeuze niet bij het merk, maar bij je eigen situatie.

Waar moet je op letten bij het kiezen van een laadpaal?

Voordat je een laadpaal koopt, zijn er een aantal vragen die je jezelf kunt stellen:

• Welke elektrische auto heb je?
• Hoeveel kW kan de auto AC laden?
• Heb je een 1-fase of 3-fase aansluiting?
• Hoeveel ampère is je netaansluiting?
• Hoeveel kilometer rijd je gemiddeld?
• Staat de auto iedere nacht thuis?
• Heb je zonnepanelen?
• Wil je dynamisch kunnen laden?
• Wil je het laadverbruik kunnen inzien?
• Wil je een vaste kabel of een socket?
• Is load balancing gewenst?
• Wil je voorbereid zijn op een toekomstige elektrische auto?

Als je deze vragen hebt beantwoord, wordt het veel eenvoudiger om de juiste laadpaal te selecteren.

Hoeveel kW heb je nodig?

Het laadvermogen van een laadpaal wordt uitgedrukt in kilowatt (kW). Hoe hoger het vermogen, hoe meer elektriciteit de auto per uur kan opnemen.

De meest voorkomende laadvermogens voor thuis zijn:

Voor veel huishoudens is 11 kW een uitstekende keuze. De auto kan dan gedurende de nacht een flinke hoeveelheid energie bijladen.

22 kW klinkt natuurlijk aantrekkelijk, maar meer vermogen is niet automatisch beter. Je auto moet het ondersteunen en ook de elektrische installatie en aansluiting moeten geschikt zijn.

11 kW of 22 kW: welke laadpaal heb je nodig?

Dit is één van de meest gestelde vragen bij het kiezen van een laadpaal.

11 kW laadpaal

Een 11 kW laadpaal werkt doorgaans op 3-fase 16 ampère. Dit is voor veel elektrische auto's en woningen een uitstekende combinatie.

Stel dat je auto gemiddeld 18 kWh per 100 kilometer verbruikt. Met 11 kW kun je theoretisch in één uur ongeveer 60 kilometer aan energie laden. In de praktijk hangt dit af van onder andere het laadverlies en de auto.

Voor iemand die 's avonds thuiskomt en de volgende ochtend weer vertrekt, is 11 kW daarom vaak ruim voldoende.

22 kW laadpaal

Een 22 kW laadpaal kan ongeveer twee keer zo snel laden als een 11 kW laadpaal, maar alleen wanneer de volledige keten dit ondersteunt.

Daarvoor zijn onder andere een geschikte auto, laadpaal en elektrische aansluiting nodig.

Veel elektrische auto's zijn bovendien standaard beperkt tot maximaal 11 kW AC-laden. Een 22 kW laadpaal zal in dat geval niet sneller laden.

Een 22 kW laadpaal is vooral interessant voor auto's die daadwerkelijk 22 kW AC kunnen laden en voor situaties waarin een hogere laadsnelheid thuis echt waarde toevoegt.

1-fase of 3-fase laden

Naast het aantal kW is ook het aantal fasen belangrijk.

Een 1-fase aansluiting gebruikt één fase om vermogen te leveren. Een 3-fase aansluiting gebruikt drie fasen. Hierdoor is bij dezelfde stroomsterkte een aanzienlijk hoger laadvermogen mogelijk.

Een 3-fase aansluiting is daarom interessant wanneer je met hogere vermogens wilt laden.

Heb je momenteel een 1-fase aansluiting? Dan betekent dat niet automatisch dat je geen laadpaal kunt plaatsen. Een 1-fase laadpaal kan prima geschikt zijn, afhankelijk van je auto en laadbehoefte.

Wil je 11 kW of 22 kW laden, dan moet je wel controleren of je woning over een geschikte 3-fase aansluiting beschikt.

Hoeveel kW kan jouw elektrische auto laden?

Dit is misschien wel de belangrijkste vraag bij het kiezen van een laadpaal.

Een elektrische auto heeft een zogenaamde on-board charger. Deze bepaalt hoeveel AC-vermogen de auto maximaal kan verwerken.

Een laadpaal van 22 kW betekent dus niet automatisch dat je auto met 22 kW wordt opgeladen.

Bijvoorbeeld:

• Je auto kan maximaal 11 kW AC laden.
• Je laadpaal kan maximaal 22 kW leveren.
• Je elektrische aansluiting kan 22 kW leveren.

De auto blijft in dit voorbeeld met maximaal 11 kW laden.

Andersom geldt hetzelfde: als je auto 22 kW kan laden maar je laadpaal of aansluiting maximaal 11 kW beschikbaar heeft, laad je met maximaal 11 kW.

De laagste maximale waarde bepaalt uiteindelijk de laadsnelheid.

Vaste laadkabel of socket?

Een andere keuze die je bij veel laadpalen kunt maken is de aansluiting.

Laadpaal met vaste kabel

Bij een laadpaal met een vaste laadkabel zit de kabel permanent aan de laadpaal.

Het grote voordeel is gemak. Je hoeft alleen de kabel uit de houder te pakken en in de auto te steken.

Dit is vooral prettig wanneer je vrijwel altijd dezelfde auto op dezelfde plek laadt.

Een vaste kabel is bijvoorbeeld interessant voor een woning waar één elektrische auto dagelijks op een vaste parkeerplaats staat.

Laadpaal met socket

Bij een laadpaal met een socket zit er geen vaste kabel aan de laadpaal. Je gebruikt een losse Type 2-laadkabel.

Het voordeel hiervan is flexibiliteit. Je kunt de kabel eenvoudig meenemen en eventueel een andere kabel gebruiken.

Een socket kan daarom interessant zijn wanneer meerdere auto's gebruikmaken van dezelfde laadpaal of wanneer je de laadpaal zo strak mogelijk wilt houden wanneer deze niet wordt gebruikt.

Wat is load balancing?

Load balancing zorgt ervoor dat de laadpaal rekening houdt met het overige stroomverbruik in je woning.

Stel dat je een 3-fase aansluiting hebt en 's avonds tegelijkertijd de vaatwasser, oven, warmtepomp en andere apparaten gebruikt. Wanneer de laadpaal op maximaal vermogen blijft laden, kan de totale belasting van je aansluiting te hoog worden.

Met dynamic load balancing kan de laadpaal het beschikbare vermogen verdelen.

Wanneer er weinig stroom wordt gebruikt in huis, kan de auto bijvoorbeeld sneller laden. Zet je vervolgens meerdere zware apparaten aan, dan kan het laadvermogen tijdelijk worden verlaagd.

Daarmee benut je de beschikbare capaciteit van je aansluiting zo efficiënt mogelijk.

Is load balancing altijd nodig?

Nee. Maar het kan bij veel woningen een zeer nuttige functie zijn.

Vooral wanneer je een relatief beperkte netaansluiting hebt of meerdere grote stroomverbruikers in huis gebruikt, is load balancing interessant.

Een laadpaal met load balancing kan daardoor voorkomen dat je continu handmatig het laadvermogen moet beperken.

Wat maakt een laadpaal slim?

Een slimme laadpaal doet meer dan alleen stroom aan de auto leveren.

Afhankelijk van het model kun je bijvoorbeeld beschikken over:

• een app voor bediening en inzicht;
• inzicht in laadverbruik;
• laadsessies plannen;
• slim laden op basis van energieprijzen;
• load balancing;
• laden op basis van beschikbare zonnestroom;
• integratie met energiemanagementsystemen;
• mogelijkheden voor verrekening van laadkosten.

Welke functies daadwerkelijk beschikbaar zijn, verschilt per laadpaal en merk.

Daarom is het verstandig om niet alleen naar de term "slim" te kijken, maar vooral naar de functies die je daadwerkelijk nodig hebt.

Laden met zonnepanelen

Heb je zonnepanelen? Dan kan het interessant zijn om een laadpaal te kiezen die kan omgaan met je eigen opgewekte zonnestroom.

Op zonnige momenten produceren zonnepanelen soms meer elektriciteit dan je op dat moment in huis gebruikt. Een geschikte slimme laadpaal kan een deel van die energie gebruiken om je elektrische auto te laden.

Daarmee kun je het eigen verbruik van je zonnepanelen verhogen.

Niet iedere laadpaal werkt op dezelfde manier met zonnepanelen. Sommige systemen werken samen met een aparte energiemeter of energiebeheeroplossing.

Controleer daarom altijd welke apparatuur en koppelingen nodig zijn voor de gewenste solar charging-functie.

Moet je rekening houden met de toekomst?

Een laadpaal koop je meestal niet voor één jaar. Het is daarom verstandig om ook na te denken over je toekomstige situatie.

Misschien rijd je nu een elektrische auto die maximaal 11 kW kan laden, maar stap je over enkele jaren over op een ander model.

Of misschien krijg je in de toekomst een tweede elektrische auto.

Dat betekent niet dat je automatisch de krachtigste laadpaal moet kopen. Een laadpaal met een hoger vermogen heeft alleen voordelen wanneer de rest van de installatie dit vermogen ook kan benutten.

Het is vooral verstandig om te kijken naar uitbreidbaarheid, slimme functies en compatibiliteit.

Welke laadpaal past bij jou?

Op basis van bovenstaande punten kun je de keuze al behoorlijk beperken.

Let op: dit is een algemene richtlijn. De daadwerkelijke keuze hangt altijd af van je auto, aansluiting en gebruikssituatie.

Checklist: zo kies je de juiste laadpaal

Wil je snel bepalen waar je op moet letten? Gebruik dan deze checklist:

• ✔ Controleer hoeveel kW je auto maximaal AC kan laden.
• ✔ Controleer of je woning een 1-fase of 3-fase aansluiting heeft.
• ✔ Bepaal hoeveel laadvermogen je daadwerkelijk nodig hebt.
• ✔ Kies tussen 11 kW en 22 kW op basis van je auto en aansluiting.
• ✔ Bedenk of een vaste kabel of socket beter bij je situatie past.
• ✔ Overweeg load balancing bij een beperkte aansluiting of hoog huishoudelijk verbruik.
• ✔ Heb je zonnepanelen? Kijk dan naar solar charging.
• ✔ Bedenk welke slimme functies je daadwerkelijk gaat gebruiken.
• ✔ Kijk ook naar toekomstige elektrische auto's en je toekomstige laadbehoefte.

Veelgestelde vragen over het kiezen van een laadpaal

Conclusie: de juiste laadpaal is de laadpaal die bij jouw situatie past

De keuze voor een laadpaal draait niet alleen om het maximale aantal kilowatts.

Je auto, je woning en je laadgedrag bepalen samen welke laadpaal het meest geschikt is.

Voor veel huishoudens is een 11 kW laadpaal voldoende. Heb je een auto die 22 kW ondersteunt en beschik je over een geschikte elektrische aansluiting, dan kan 22 kW interessant zijn. Daarnaast kunnen functies zoals load balancing, slim laden en laden met zonnepanelen een laadpaal veel praktischer maken.

Begin daarom altijd bij je eigen situatie en kies daarna pas een merk of model.

Bronnen

• ANWB – 1-fase of 3-fase laden
• Milieu Centraal – Opladen elektrische auto
• Milieu Centraal – Thuislaadvergelijker